2 daagse Mind Body Medicine Introductie | najaar 2026

Mind-body interventies vormen een groeiend en evidence-based onderdeel van de moderne geneeskunde, met name binnen de kindergeneeskunde en oncologie. Zo is hypnotherapie opgenomen in de NHG-Standaard en multidisciplinaire richtlijn voor prikkelbare darm syndroom, met overtuigend bewijs voor effectiviteit bij zowel volwassenen als kinderen. Daarnaast zijn interventies zoals mindfulness-based stress reduction (MBSR) en yoga opgenomen in internationale oncologische richtlijnen, waaronder die van de American Society of Clinical Oncology en de National Comprehensive Cancer Network, vanwege aangetoonde effecten op angst, depressie, vermoeidheid en kwaliteit van leven. Cognitieve gedragstherapie (CGT), vaak met geïntegreerde mind-body componenten, geldt reeds als standaardbehandeling bij diverse psychosomatische klachten bij kinderen.

Tegelijkertijd is de kennis en implementatie van deze interventies binnen de Nederlandse medische praktijk nog beperkt, terwijl patiënten hier in toenemende mate gebruik van maken. Scholing op dit gebied is daarom essentieel om artsen in staat te stellen deze behandelvormen evidence-based te duiden en adequaat te integreren in patiëntgerichte zorg.

In de dagelijkse praktijk zien artsen een grote groep patiënten met klachten waarbij stress, gedrag en psychosociale factoren een belangrijke rol spelen. Denk aan chronische pijn, vermoeidheid, functionele klachten, oncologische zorg en herstel na ziekte.

Daarnaast maken steeds meer patiënten gebruik van mind-body interventies. Artsen worden hierdoor steeds vaker geconfronteerd met vragen over veiligheid, effectiviteit en integratie binnen het behandelplan.

De kennis is nu vaak te beperkt en te versnipperd.

Deze nascholing biedt artsen:

• Inzicht in de wetenschappelijke basis van mind-body interacties
• Handvatten om patiënten professioneel en open te begeleiden
• Een kader om deze benaderingen te plaatsen binnen reguliere zorg

Het doel is nadrukkelijk niet om artsen op te leiden tot uitvoerders van deze technieken, maar om hen te positioneren als goed geïnformeerde gesprekspartner. De nadruk ligt op het versterken van klinisch redeneren, patiëntcommunicatie en het maken van onderbouwde keuzes binnen reguliere zorgcontext.

Voor wie

Deze leergang is bedoeld voor: Artsen (alle specialismen), AIOS, huisartsen, medisch specialisten, arts-onderzoekers, verpleegkundig-specialisten, physician assistants, psychologen/psychotherapeuten

Programma

Dag 1 – Neurobiologie, stress en pijn

• Inleiding in Mind Body Medicine
• Neurobiologische mechanismen van stress en pijn
• Hypnotherapie en focustaal bij pijn en ongemak
• Emoties en mind-body benaderingen in pijnmanagement

Dag 2 – Toepassing in de klinische praktijk

• Mind-body medicine binnen kindergeneeskunde en oncologie
• Somatische interventies in de klinische praktijk
• Creatieve interventies (zoals zingen in de zorg)
• Integratie en reflectie met nadruk op klinische toepasbaarheid

Leerdoelen

Inleiding Mind Body Medicine
Na afloop kan de deelnemer de kernprincipes van mind-body medicine en de interactie tussen psychologische en somatische processen beschrijven, de rol van stressfysiologie (waaronder HPA-as en autonoom zenuwstelsel) uitleggen, onderscheid maken tussen evidence-based en niet-evidence-based interventies, en de klinische relevantie voor de eigen praktijk benoemen. De deelnemer kan patiënten eenvoudige regulatieprincipes uitleggen (ademhaling, aandacht, lichaamssensaties) zonder therapeutische rol over te nemen. Hij/zij kan grenzen herkennen tussen informeren en behandelen. Hij/zij kan signalen herkennnen van autonome dysregulatie (zoals ademhaling, spierspanning, alertheid).

Neurobiologie, stress en pijn
Na afloop kan de deelnemer de neurobiologische mechanismen van acute en chronische pijn toelichten, de invloed van stress, emoties en cognities op pijnperceptie verklaren, kenmerken van centrale sensitisatie herkennen in casuïstiek, en deze kennis vertalen naar begrijpelijke uitleg voor patiënten.

Hypnose en focustaal bij pijn en ongemak
Na afloop kan de deelnemer de werkingsmechanismen van medische hypnotherapie en focustaal beschrijven, indicaties en contra-indicaties benoemen, basale principes van therapeutische communicatie herkennen, en patiënten adequaat informeren over de mogelijke rol van hypnotherapie binnen een behandelplan.

Emoties en mind-body benaderingen in pijnmanagement
Na afloop kan de deelnemer de rol van emoties in het ontstaan en onderhouden van pijnklachten uitleggen, verschillende mind-body interventies binnen pijnmanagement benoemen en vergelijken, emotionele componenten in pijnpresentaties herkennen, en deze integreren in het klinisch redeneren. Concreet: kan in casuïstiek minimaal twee emotionele factoren identificeren die bijdragen aan pijnperceptie.

Mind-Body Medicine in de kindergeneeskunde en oncologie
Na afloop kan de deelnemer evidence-based mind-body interventies binnen de kindergeneeskunde en oncologie beschrijven, indicaties voor inzet en verwijzing herkennen, deze interventies plaatsen binnen integrale en multidisciplinaire zorg, en patiëntvragen hierover adequaat en evidence-based beantwoorden.

Somatische interventies in de klinische praktijk
Na afloop kan de deelnemer verschillende lichaamsgerichte interventies beschrijven, de relatie tussen lichaamssensaties, stress en ziekte verklaren, de toepasbaarheid en beperkingen binnen de medische setting beoordelen, en patiënten gericht adviseren over passende interventies.

Zingen in de zorg: met nadruk op neurofysiologische effecten zoals autonome regulatie en stressreductie
Na afloop kan de deelnemer de effecten van zingen op fysiologie en welbevinden beschrijven, inclusief invloed op ademregulatie, autonome balans en stressreductie. De deelnemer kan de rol ervan binnen supportive care uitleggen, relevante indicaties en doelgroepen herkennen, en deze interventies plaatsen binnen een evidence-based kader. Daarnaast kan de deelnemer de effecten van zingen op fysiologie en welbevinden beschrijven

Integratie en reflectie
Na afloop kan de deelnemer de opgedane kennis integreren in de eigen klinische praktijk, reflecteren op de eigen houding ten opzichte van mind-body medicine, concrete stappen formuleren voor toepassing of bespreking, en de positionering van deze benaderingen binnen de reguliere zorg kritisch evalueren.

Locatie

We verzorgen onze opleidingen op locaties die zoveel als mogelijk aansluiten bij onze visie. Voor deze editie:

Oohm, centrum voor puur ZIJN. Deze parel is verscholen in de idyllische duinen van Vogelenzang bij Haarlem.
Oohm voelt als een sereen thuis omgeven door het rijke groen van bossen en de ongerepte natuur.
https://oohm.nl

Docenten

• Lidewij Hoorntje – reconstructief chirurg Martini ziekenhuis, ademtherapeut
• Marije van Werkhoven – verpleegkundig specialist GGZ
• Lian Tjon Soei Len – anesthesioloog-pijnspecialist DC Klinieken
• Ines von Rosenstiel – kinderarts, expert integrale oncologie Rijnstate ziekenhuis
• Maartje de Lint – artistiek leider en opleider Zingen in de Zorg

Lidewij Hoorntje
Drs. L. Hoorntje is werkzaam als reconstructief chirurg in het Martini Ziekenhuis. Daarnaast is zij opgeleid als ademtherapeut. In haar klinische praktijk combineert zij chirurgische expertise met kennis van ademregulatie en lichaamsgerichte interventies. Zij heeft ervaring in multidisciplinaire samenwerking en draagt bij aan onderwijs en deskundigheidsbevordering op het gebied van herstelgerichte zorg en integratie van somatische en aanvullende behandelvormen.

Marije van Werkhoven
M. van Werkhoven, MSc, is verpleegkundig specialist GGZ. Zij is werkzaam binnen de geestelijke gezondheidszorg en heeft ruime ervaring met diagnostiek en behandeling van patiënten met complexe psychiatrische problematiek. Haar expertise omvat zowel farmacologische als psychotherapeutische interventies. Zij is betrokken bij kwaliteitsontwikkeling en scholing en heeft affiniteit met integrale behandelbenaderingen.

Lian Tjon Soei Len
Dr. L. Tjon Soei Len is anesthesioloog en pijnspecialist, verbonden aan DC Klinieken. Zij beschikt over uitgebreide expertise in de behandeling chronische pijn. Haar werkzaamheden omvatten zowel interventionele pijnbehandeling als multidisciplinaire zorgtrajecten. Zij is actief in patiënteducatie en betrokken bij de ontwikkeling en uitvoering van scholing op het gebied van pijnmanagement.

Ines von Rosenstiel
Dr. I. von Rosenstiel is kinderarts en werkzaam in het Rijnstate Ziekenhuis. Zij heeft expertise op het gebied van (integrale) oncologische zorg. In haar werk combineert zij reguliere medische behandeling met aandacht voor psychosociale en aanvullende aspecten van zorg. Zij is betrokken bij onderwijs, kennisontwikkeling en implementatie van integratieve zorg binnen de kindergeneeskunde en de oncologie.

Maartje de Lint
M. de Lint is artistiek leider en opleider van “Zingen in de Zorg”. Zij heeft expertise in het toepassen van zang en muziek binnen zorgcontexten. Ook is zij betrokken bij wetenschappelijk onderzoek (Leids Universitair Medisch Centrum) naar de effecten van zingen.. Zij ontwikkelt en verzorgt scholing voor zorgverleners gericht op het verantwoord inzetten van muziekinterventies in de praktijk.

Accreditatie

Voor deze leergang wordt accreditatie aangevraagd voor 10 punten (ABAN)

Investering

€ 999,- (0% BTW)

Inclusief
Thee, lunch en snacks (zoveel mogelijk biologisch).

Exclusief 
De zelf te boeken facultatieve overnachting.

Studentenkorting
Co-assistenten en studenten geneeskunde, verpleegkunde en psychologie of aanverwante studies ontvangen met de code: SIMSTUDENT 30% korting op de reguliere prijs.

Heb je een vraag?

• Voor praktische of logistieke zaken (zoals inschrijving en betaling) kun je ons bereiken via info@schoolforintegrativemedicine.nl
• Voor inhoudelijke vragen mag je rechtstreeks contact opnemen met Simone Ardesch via simone@schoolforintegrativemedicine.nl